ABD’li müzakerecilerin, enerji ateşkesi müzakereleri kapsamında Rus doğal gazının bir aracı firma üzerinden Ukrayna boru hattıyla Avrupa Birliği pazarına yeniden sevk edilmesini önerdiği ileri sürüldü. Söz konusu planın, enerji tedarik zincirinde kış öncesi yeni bir finansman ve lojistik modeli oluşturması hedefleniyor.
Wall Street Journal tarafından ABD, Avrupa ve Ukraynalı yetkililere dayandırılan iddialara göre, ABD Başkanı Donald Trump’ın temsilcileri Jared Kushner ile Steve Witkoff eylül ayındaki Moskova ve Kiev temaslarında formülü taraflara iletti. Taslak model, mevcut yaptırım mekanizmalarının by-pass edilerek Rus gazının B2B kontratlarla sisteme döndürülmesini ve ABD merkezli yatırımcılar için ticari hacim yaratılmasını kapsıyor.
Teklifin teknik detaylarında, Sibirya bölgesindeki Urengoy sahalarından çıkan hidrokarbonun, Ukrayna transit koridoru olan Sovyet dönemine ait ana boru hattı altyapısıyla yeniden AB şebekesine basılması bulunuyor. Müzakere heyeti bu hamleyi Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin açısından masada kritik bir ekonomik kaldıraç olarak konumlarken, Beyaz Saray temsilcilerinin fon akışını denetim altında tutmak amacıyla hasılatın üçüncü bir ülkedeki emanet hesapta bloke edilmesini şart koştuğu belirtiliyor.
Mevcut piyasa dengelerinde Avrupa Birliği mevzuatı, Rusya menşeli doğal gaz tedarikinin 2027 sonuna kadar sıfırlanmasını öngörüyor. Rusya’nın Avrupa enerji portföyündeki payı savaş öncesindeki yüzde 45 seviyesinden yüzde 11 bandına gerilerken, açılan kapasiteyi yüzde 30’luk pazar payıyla ABD sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ihracatı dolduruyor.
